VATAN KİTAP - Vatan Gazetesi VATAN KİTAP - Gazetevatan.com
Gazetevatan Anasayfa
06 Kasım 2013 Çarşamba | Anasayfa > Haberler > Fransa ders kitaplarında okutuyor, biz yargılıyoruz
Normal Yazı Boyutu Orta Yazı Boyutu Büyük Yazı Boyutu

Fransa ders kitaplarında okutuyor, biz yargılıyoruz

Fransız yazar Apollinaire’in “Genç Bir Don Juan’ın Maceraları” adlı romanı hakkında açılan davanın karar duruşması 17 Aralık tarihine ertelendi. Sel Yayıncılık sahibi İrfan Sancı dava hakkında VatanKitap'a konuştu


BUKET AŞÇI

Fransız şair ve yazar Guillaume Apollinaire’in "Genç Bir Don Juan’ın Maceraları" isimli romanını yayımladığı için yayıncısı (Sel Yayıncılık) İrfan Sancı ve çevirmeni İsmail Yerguz’a hakkındaki dava bugün görüldü. Karar duruşması 17 Aralık tarihine ertelendi.
Davanın gerekçesi ise müstehcenlik. Ancak bilindiği üzere TCK’da yapılan değişiklikten sonra “edebi eserler” hakkında dava açılamıyordu. Bu yüzdende 2010 yılındaki davada, eserleriyle bir "dünya kültür mirası" kabul edilen Apollinaire’in romanının edebi değeri sorgulanmış ve mahkeme Galatasaray Üniversitesi öğretim üyelerinin bilirkişi raporuna dayanılarak beraat kararı vermişti.
Ancak karar 3. Yargı Paketi kapsamında ertelenerek bozulmuş ve savcılığın itirazıyla dosya Yargıtay’a taşınmıştı. Yargıtay 14. Ceza Dairesi de beraat kararını oybirliğiyle bozmuş, Sancı ve Yerguz’un 6 ila 10 yıl hapsi istenmişti. Yargıtay itirazında ayrıca yerel mahkemenin kararının “kanuna aykırı” olduğunu da ileri sürmüştü. Sel Yayıncılık'ın sahibi İrfan Sancı ile dava ve süreci hakkında konuştuk.

Bir yayıncı olarak, yani işi kitap yayımlamak olan biri olarak, bu davayı nasıl yorumluyorsunuz?
Apollinaire’in “Genç Bir Don Juan’ın Maceraları” adlı kitabının yeniden dava konusu edilmesini politik bir tavır olarak görüyorum. Çünkü biz bu kitaptan 2010 yılında yargılanıp beraat ettik. Ortada böyle bir mahkeme kararı varken Yargıtay’ın geçmişe yönelik suç yaratma çabasını endişe ile karşılamaktayım.

“Genç Bir Don Juan'ın Maceraları” ve yazarı Apollinaire ile ilgili daha önce başka bir ülkede böyle bir dava açılmış mı?
Başka ülkelerden Batı’yı kastediyorsak bırakın dava açmayı, okullarda bu kitap okutuluyor. Buna Türkiye’deki Fransızca eğitim yapan kurumlar da dahil.
Apollinaire için başka ülkeler dava açmayı akıllarına bile getirmezken Türkiye, daha evvel yazarın “On Bir Bin Kırbaç” adlı kitabını yayınlayan yayıncısını da cezalandırmıştı. Bunun üzerine yayıncı AİHM’e başvurmuş ve AİHM de Türkiye’yi mahkum etmişti. Hal böyleyken aynı yazarın başka bir kitabının cezalandırılmaya çalışılması peşinen AİHM tarafından Türkiye’nin yeni bir mahkumiyeti kabul etmesi demektir.

Fikir ve ifade özgürlüğü kapsamında bir edebiyat eseri hakkında dava açılamıyordu. Daha önce Burroughs'un "Yumuşak Makine"si için edebi eser değil diyerek dava açılmıştı, yine aynı yöntem izleniyor. " Genç Bir Don Juan'ın Maceraları"nın dünya edebiyatında gördüğü değer nedir?

Edebi esere dava açılamıyor yasal olarak ama bu sefer de hukuku zorlayarak “bu kitap edebi eser değildir” diyerek dava açılıyor. Mahkemelerde Burroughs’un, Apollinaire’in edebiyatçı, yazdıklarının da edebi eser olduğunu ispatlamak zorunda kalmak bir yayıncı için ölümden beter bir durum. Kaldı ki, Türkiye’de yargı “Genç Bir Don Juan’ın Maceraları” “edebi değildir” diye karar verse, bundan zarar gören Türkiye mi olur Apollinaire mi? Apollinaire, dünya edebiyatının saygın bir yazarıdır. Fransız olmamasına rağmen Fransızlar tarafından “milli şair”likle onurlandırılmıştır. Avrupa Parlamentosu, Apollinaire’in tüm metinlerini “dünya kültür mirası” listesine alıp koruyorken Türkiye’de dava konusu edilmesi nasıl bir mantıktır?

Bir yayıncı ve çevirmenin yargılanması... Hem de hapis cezası ile... Kendinizi nasıl hissediyorsunuz?
Kötü hissediyorum tabii ki. Bir davayı sonuçlalandırırken yargıçın vereceği kararın hukuk sistemine uygunluğu kadar ülkenin imajını da gözönünde bulundurması gerekir diye düşünüyorum. Apollinaire’in mahkum edilmesinden zarar görecek olan sadece yayıncı ve çevirmen değil, Türkiye’dir.
Hükümet yetkilileri Avrupa Birliği görüşmelerinde yeni bir fasıl açmayı başarı diye sunarlarken girmeye çalıştıkları birliğin korumaya aldığı bir yazarı aynı günlerde yargılıyorlar. Brüksel’de sayın Egemen Bağış’a bir parlamenter bunu sorsa ne cevap verecek, merak ediyorum.

Paylaş

Bir VatanKitap’ın perde arkasıBu ay üç özel röportajla çıkıyoruz okur karşısına. Bunlardan ilki Türk tiyatro tarihine sahneleye çıkan ilk kadın oyuncu Afife Jale'nin yaşamını romanlaştıran Osman Balcıgil'le bu büyük değer üzerine Ece Erol'un yaptığı şöyleşi oldu. Diğer bir özel röportajımızı Cemre Nur Meleke, Aslı Perker'le yeni romanı Flamingolar Pembedir üzerine gerçekleştirdi. Sinemaya da uyarlanan Kocan Kadar Konuş kitabıyla büyük çıkış yakalayan Şebnem Burcuoğlu ise özlenen sıcak mahalle özlemimizi, Cemal Süreya'ya gönderme yaparak Cemal ve Süreyya aşkı üzerinden giderdiği yeni romanı Süreya Kuaför Salonunu anlattı.

Devam