VATAN KİTAP - Vatan Gazetesi VATAN KİTAP - Gazetevatan.com
Gazetevatan Anasayfa
13 Şubat 2015 Cuma | Anasayfa > Haberler > Gizlenen beyaz yakalılar
Normal Yazı Boyutu Orta Yazı Boyutu Büyük Yazı Boyutu

Gizlenen beyaz yakalılar

İşyerinde cinsel yönelim ayrımcılığı ve mücadele stratejileri üzerine araştırmalar yapan Aysu Öner, pek veri ve çalışmaları tek bir kitapta toplamış. Yüksek lisans tezinden hazırladığı kitapta Öner, beyaz yakalı eşcinsellerin iş hayatını mercek altına alıyor.

ÖZLEM AKALAN

Aysun Öner, ODTÜ Kadın Çalışmaları Yüksek Lisans Programı için yaptığı tez çalışması üzerinden hazırladığı “Beyaz Yakalı Eşcinseller - İşyerinde Cinsel Yönelim Ayrımcılığı ve Mücadele Stratejileri” kitabında, adından da anlaşıldığı üzere, lezbiyen, gey, biseksüel ve transların (LGBT) iş hayatında gerçek kimlikleriyle var olmaları halinde karşılaştıkları sorunları ve bunlarla mücadele imkanlarını sorguluyor.

Araştırmasının girişinde, “İşyerinde şiddete varan homofobik ayrımcılık ve taciz dünyada oldukça yaygındır” diyor Öner ve ekliyor: “Lezbiyen ve gey bireylere yönelik olumsuz davranışlar, onların kariyer süreçlerini ciddi biçimde etkilemektedir. Olumsuz çalışma ortamı gey ve lezbiyenlerin üzerinde depresyon, strese bağlı hastalıklar gibi kimi psikolojik neden olmakta, hatta intihar gibi olumsuz sonuçlara yol açabilmektedir.”
Halbuki Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Bildirgesi’nin ilk maddesi bugün hepimizin malumu: “Bütün insanlar özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğarlar.” Ancak tüm dünyada olduğu gibi, ayrımcılığın neredeyse bir hobi olarak görüldüğü ülkemizde de normlarla uyumlu özelliklere sahip bireyler toplum tarafından “normal” kabul ediliyor. “Bu normatif anlayış insanları ayrıştırarak azınlık grupların ortaya çıkmasına neden olur” diyor araştırmacı Aysun Öner. Yazar, ayrımcılığa uğrayan tüm LGBT’leriniş hayatı deneyimleri yerine sadece beyaz yakalılarınkini ele alarak araştırmasına bir çerçeve çizmiş. “Beyaz yakalılar çeşitli mesleki alanlarda çalışan profesyonellerdir” diyor Öner ve şöyle devam ediyor; “Tıp, hukuk, muhasebecilik gibi özel birtakım bilgi ve beceri gerektiren iş, uğraş veya meslekler beyaz yakalı gey ve lezbiyenlerin ağırlıklı olarak istihdam edildikleri uzmanlık alanlarıdır. Uzmanlıkları toplumu oluşturan her sosyal katmanda belli bir saygı uyandırsa da beyaz yakalı gey ve lezbiyen çalışanlara karşı çalışma mekânları ve mesleki alanların çoğunda cinsel yönelime dayalı ayrımcılık uygulanıyor.”

Muhtemelen siz de benim gibi eşcinsel bireylerin moda ve sanat dünyasında ayrımcılık yaşamayacaklarını, kendilerini rahatça ifade edip yaratıcılıklarının sınırlarını zorlayacaklarını düşünüyorsunuz değil mi? “Kısmen” haklıyız. Araştırmaya göre; moda sektöründeki iş alanlarının çoğunda geyler egemen. Rahatça kimliklerini ifade edebiliyor ve ayrımcı tutumla nadiren karşılaşıyorlar. Ancak sektördeki heteroseksüel egemen iş ortamlarında, homofobik ayrımcılık daha yüksek.

MÜCADELE YÖNTEMLERİ

Ne yazık ki cinsel ayrımcılıkla ilgili mücadele yöntemleri, sesini duyurmak, hukuka başvurmak, savaşmak, direnmek, karşı koymak gibi “klasik” mücadele yöntemleri değil. Eşcinsel bireyler ayrımcılığa maruz kalmamak için cinsel kimliklerinden ödün veriyorlar. Seksüaliteyi saklama, sahte bir heteroseksüel kimlik inşa etme, karşı cinsle ilgileniyor gibi davranma, bir sevgili uydurma, sözlü ve sözsüz özellikler üzerinden heteroseksüelliği taklit etme, uyumlu ve çalışkan olma, eşcinsel bireylerin kendilerini savunma taktikleri arasında sayılabilir. Görüldüğü gibi bu maddelerin hepsi gizlenme odaklı.

Cinsel kimlik nedeniyle eşcinsel bireylerin karşılaştıkları ayrımcılık, sadece iş hayatlarını değil tüm yaşamlarını sarsacak nitelikte. İfşa olma, işini kaybetme, aşağılanma, damgalanma, otorite kaybı olasılığından doğan korku, öfke, suçluluk hissetme, enerji kaybı, kariyer için mücadeleden vazgeçme ve utanma gibi çok çeşitli psikolojik etkiler altında kalmaları mümkün. Dürüst olma, heteroseksüel olarak algılanmama, iş ortamındaki kişilerle yakın ilişkiler kurma, iş arkadaşlarıyla rahat bir ilişki geliştirme, rol yapma stresinin azalması, diğer çalışanları cinsel azınlıklara dair eğitme, potansiyel ayrımcılık ve karşılaşılan ayrımcılık durumlarında desteği alınacak bir müttefik edinme, bir iş arkadaşıyla duygusal yakınlık kurabilme, homofobik ifadelere ve diğer ayrımcılık durumlarına tepki gösterme ve politika yapma gibi sebeplerden dolayı, gizlenmek yerine cinsel kimliğini açık ederek ayrımcılıkla mücadele edenler de yok değil. Lezbiyen ve geylerin açılma vegizlenme stratejilerini kullanmaya ilişkin kararları, elbette çalıştıkları işe ve iş çevrelerine göre değişmekte.

Paylaş

İtimatGaliba en iyisi bir çırpıda söylemek. Doktorların yaptığı gibi. Ekim’den beri kanser tedavisi görüyorum ve biraz daha yolum var.

Devam
15 Eylül 2017 Yıl : 13
Sayfa : 163