VATAN KİTAP - Vatan Gazetesi VATAN KİTAP - Gazetevatan.com
Gazetevatan Anasayfa
14 Mayıs 2016 Cumartesi | Anasayfa > Haberler > Suç ve çocuk
Normal Yazı Boyutu Orta Yazı Boyutu Büyük Yazı Boyutu

Suç ve çocuk

Japon yazar Kanae Minato’nun “İtiraflar” romanı hiçbirimizin bakmak bile istemediği bir karanlığın perdesini aralıyor; çocukların suçla ilişkisini.

LEVENT TÜLEK


Kanae Minato’nun “İtiraflar”ını okurken Dostoyevski’nin “Suç ve Ceza”sı düştü aklıma. Suç kavramı insanın karanlık tarafıyla ilgili. Kötülük, karanlık ya da ne derseniz deyin... İyilikten, saflıktan daha çok meraklandırıyor insanoğlunu. Bu karanlığın cazipliği, tekinsiz davetkârlığı, kötülüğün zararlı lezzeti ister istemez insanın aklına düşüp takılıyor. Yaşam, eğitim, ahlak, kanunlar bize suçun sınırlarını çizip bir şekilde kendimizi kontrol etmemizi öğütlüyor, eğitiyor.

Ama çocukların ve ergenlerin suçla, karanlıkla olan ilgileri/ ilişkileri bilinmez bir akışkan düzlemde gidip geliyor. Çocuk bilimcilerin söyleyeceği çok şey vardır ancak “her çocuk saf doğar, toplum onu suçlu yapar” klişesinden bile şüphelendiğimiz, aklın sınırlarının zekâyla da katlanınca neler yapabileceğine dair bilincinizin karışıp bulanmasına neden oluyor Minato’nun “İtiraflar” metni. Kitabı okuduğumda çağımızın neden bu kadar kanlı, silahlı, ölümcül ve kötücül olduğunu bir kez daha sorguluyorum ister istemez. Bilginin, teknolojinin, ilerlemenin daha iyi, barışçıl insanlar olmamıza yardımcı olacağına, neden karanlığı daha da koyulaştırıp kıvamını çamurlaştıran şeyler olmasına çocukça şaşırdığımıza da ince bir bakış açısı sunuyor. Camus’nün korku çağından suç çağına ne kadar hızlı girdiğimizi bir kez daha görüp şaşırmamıza neden oluyor ve bu yüzden de sıradan bir suç-gerilim çoksatar olmaktan sıyrılıyor “İtiraflar”.

Sinemaya uyarlandı

“İtiraflar” Kanae Minato’nun çok ses getiren ilk kitaplarından. Yazarın sonraki kitapları gibi sadece ülkesi Japonya’da değil tüm dünyada dikkatleri çekmiş ve popüler olmuş ve yine her popüler edebiyat metni gibi sinemaya çekilmiş bir roman. Korku gerilim türünün başarılı üreticileri olan Japonlar aslında pek de klişe olmayan bir öyküyü ustaca peliküle taşımış ve film çok ilgi görmüş. Kitabı okurken benim de meraklı olduğum bu türün önemli filmlerinden biri olduğunu anımsayıverdim hemen. Yine “kitabı daha iyiydi” klişesine girmeden sadece sıralamayı önce kitap sonra film olarak yapmanızı öneririm.

Edebi dili zorlamadan ve Uzak Doğu edebiyatından alıştığımız betimlemelere girmeden doğruca kahramanlarına ve onların iç dünyalarına götürüyor bizi yazar. Uzun monologlarla ördüğü metni çok kolay okuyorsunuz. Tam da türünün gerektirdiği gibi elinizden bırakamayacağınız, merak unsuru yüksek, içi dolu ve katmanlı öyküsüyle sizi sarıp sarmalayan bir gerilim suç kurgusu “İtiraflar.”
Popüler ya da çoksatar edebiyat konusunda olumlu düşünceleri olan bir okuyucu olarak bu türün kaliteli, derinlikli ve incelikli örneklerinden biriyle karşılaşmak beni çok mutlu etti. Metafiziksel, dinsel ve hayali birtakım zorlamalara girmeden tamamen insan naturası üzerinden anlatılan öykü gerçekten çok etkileyici. Baktığınızda suç ve gerilim edebiyatı Batı’da hâlâ dinsel motiflerin ağırlıkta olduğu öykülerden oluşuyor. İnsan merakı yüzyıllardır olduğu gibi bilinmezler, şeytanlar, tuhaf doğa olayları, canavarlar üzerinde dönüp durduğu varsayılarak bir sürü benzeş öykü isim değiştirip ısıtılıp ısıtılıp önümüze geliyor çoğu kez. Aynı tarzın uzantısı olan ve bu tarz edebiyattan beslenen sinema da aynı kısır döngüyü takip ediyor. İtiraflar gibi farklı, gerçek, insan temelli, ve böyle olduğu için gerilimi daha çok besleyen ve tadını arttıran metinler bu türde pek de sık çıkmıyor ne yazık ki.

Masumiyet ve suç

Kanae Minato kitabın öyküsünü hepimizin yaşamında var olan, olabilecek ya da olmuş bir meseleden çıkarıyor. Öğretmen-öğrenci ilişkisi. Ama bu kadar yüzeysel de değil, daha da derine ve insan karanlığına giriyor yazar ve insanın en derinlerinden, uçsuz bucaksız tarih öncesinden gömülüp kalmışçasına kireçlenmiş insan olmanın karanlık yanını, suç güdüsünü ve b unun yazılmamış kodlarını kazıp çıkarıyor. Ortaokul öğretmeni Yuko’nun sınıfta çocuklara uzunca bir tiradı ile başlıyor kitap. Büyük bir trajedi yaşanmış, öğretmenin küçük kızı okulun yakınlarındaki bir havuzda boğularak ölmüş ve olay kayıtlara adli bir vaka olarak geçmiş. Ancak çocukları ve onların dünyasını çok iyi bilen öğretmen aslında çocuğunu iki öğrencisinin öldürdüğünü bilmektedir ve o andan itibaren suç ve ceza ile ilgili tuhaf, şaşırtıcı ve karmaşık bir muhasebeye girer. Minato’nun yarattığı atmosfer o kadar sade ve gerçek ki kitabı okurken çoğu yerde tüyleriniz ürperecek.

Çocukların modern bir yaşamda teknoloji, iletişim, eğitim, gelecek gibi evrensel kaygıları yüklendikleri dünyaya aslında pek de yüzeysel baktığımızı ve geçiştirdiğimiz de suratlarımıza vuruyor metninde yazar. Moda deyimle spoiler vermek istemiyorum ama suç işleyen çocukların sistem içinde anne, baba, eğitim, toplum bakışı içinde aslında avantajlarının ne kadar farkında olup bu suçları yaygınlaştırdıkları ve aklımızın alamayacağı çeşitlilikle uyguladıklarını kurgu bile olsa dehşetle okuyorsunuz. Masumiyet ve suç. Asla yan yana olamayacak iki kavramın acayip, ama gerçek olması durumunda nasıl da ahlak, aile ilişkileri, toplumsal kurallar, eğitim kısaca ezberlediğimiz ve bize dayatılan sistemi bombalayabileceğini bir kez daha ve sertçe algılıyorsunuz kitapta. Metnin en büyük başarısı karakterlerini çok gerçek olarak çizmesi. Hiçbirinden şüphe duymuyorsunuz. Onların kurgu olduklarını biliyor ama her yerde olabileceklerini de hissedip kitaptaki öykünün büyüsüne daha da kaptırıyorsunuz kendinizi. Üçüncü sayfa haberlerine değer bulunmayan, her gün işlenen sayısız suçun cezasız kalması ya da ceza ve suç terazisinin modern dünyadaki karşılığının sorgulanması kitabın en değerli taraflarından biri.

Gerilim ve suç türü sevenler için çok lezzetli bir kitap “İtiraflar”. Ayrıca nerede olursanız olun, evde, kafede, toplu ulaşım aracında, okulda, parkta, plajda her yerde kolayca okuyup yukarıda düşündüklerimi aklınızdan bir kez daha geçirebileceğiniz ve acı bir lezzet alacağınız bir kitap. Duru çevirisi ve ustaca anlatımı ile Kanae Minato’nun “İtiraflar”ı bu yazın kitaplarından biri olacak gibi görünüyor. Yazarın diğer kitaplarını da şimdiden merak etmeye başlıyorsunuz.

Paylaş